Ο εκτινασσόμενος δάχτυλος είναι μία πολύ συχνή πάθηση που οφείλεται κυρίως στην υπερβολική χρήση των δακτύλων σε άτομα που κάνουν έντονη χρήση του χεριού και πολλές φορές συνδυάζεται με συνυπάρχουσες καταστάσεις, όπως παθήσεις του θυρεοειδούς, σακχαρώδη διαβήτη, ρευματοειδή αρθρίτιδα κλπ., ενώ συχνή είναι και στην εγκυμοσύνη. Μπορεί να εμφανιστεί σε οποιοδήποτε δάχτυλο του χεριού και εκδηλώνεται κυρίως με πόνο στην κίνηση του δακτύλου ή ακόμα και μπλοκάρισμα του δακτύλου.
Η αιτιολογία της πάθησης είναι απλή και για να γίνει πιο κατανοητή αρκεί να περιγράψουμε λίγο τον τρόπο λειτουργίας των τενόντων της άκρας χείρας.
Σε κάθε δάχτυλο υπάρχουν δύο τένοντες που κάνουν την κάμψη, ο επιπολής και εν τω βάθη καμπτήρας (στον αντίχειρα μάκρος και βραχύς). Οι τένοντες αυτοί ολισθαίνουν μέσα σε οστεοϊνώδη έλυτρα (τούνελ). Τα έλυτρα αυτά χρησιμεύουν στο να ολισθαίνουν οι τένοντες μέσα σ’ αυτά ομαλά κατά τη διάρκεια των κινήσεων των δακτύλων.
Πολύ συχνά όμως το πρώτο από αυτά το οποίο ονομάζεται Α1 έλυτρο ή pulley. υφίσταται με την πάροδο των χρόνων και την υπερβολική χρήση μία πάχυνση η οποία συνοδεύεται και από μία φλεγμονώδη αντίδραση του τένοντα πριν από το σημείο του ελύτρου. Η φλεγμονή αυτή στον τένοντα οδηγεί σε μία πάχυνση, η οποία εμποδίζει τον τένοντα να ολισθήσει ομαλά διαμέσου του ελύτρου κατά την κίνηση των δακτύλων.
Η κατάσταση αυτή προκαλεί πόνο κατά την κίνηση του δαχτύλου ενώ όταν η διόγκωση του τένοντα γίνει μεγαλύτερη υπάρχει δυσκολία στην κίνηση και σε πιο προχωρημένα στάδια εμπλοκή του δαχτύλου. Αυτό σημαίνει ότι το δάχτυλο πραγματοποιεί την κάμψη ενώ η έκταση είναι δύσκολη έως αδύνατη και πολλές φορές γίνεται απότομα σαν τίναγμα για αυτό και όρος εκτινασσόμενος δάκτυλος ή αλλιώς στην διεθνή βιβλιογραφία στενωτική τενοντοελυτρίτιδα ή trigger finger.
Η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει ανάπαυση, αντιφλεγμονώδη φάρμακα, εφαρμογή νάρθηκα στον αντίχειρα ή ακόμα και τοπική έγχυση κορτιζόνης. Συνήθως όμως όταν έχει εγκατασταθεί η φλεγμονή με κλινική εικόνα τινάγματος στο δάχτυλο η χειρουργική θεραπεία είναι αναπόφευκτη.
Πρόκειται για μια πολύ απλή επέμβαση κατά την οποία μέσα από μια πολύ μικρή τομή στη ρίζα του δάχτυλου διατέμνεται το έλυτρο που εμποδίζει την ομαλή κίνηση του τένοντα, χωρίς αυτό να έχει καμία απολύτως συνέπεια στην μετέπειτα λειτουργία του. Αντίθετα ο τένοντας λειτουργεί κανονικά και η ίαση είναι άμεση χωρίς να υποτροπιάζει.
Ωστόσο η επέμβαση αυτή πρέπει να γίνεται από έμπειρο ορθοπαιδικό, γιατί παρόλη την απλότητα της και ειδικά στην περίπτωση του εκτινασσόμενου αντίχειρα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και να προστατεύονται ανατομικές δομές όπως νεύρα της περιοχής.
