Διάστρεμμα λέγεται η βίαιη διάταση η ρήξη των μαλακών μορίων (συνδέσμων, θυλάκου, σπανία μυών) που συγκρατούν μία άρθρωση. Τα διαστρέμματα είναι συχνότερα στα κάτω άκρα (ποδοκνημική άρθρωση, γόνατο) και λιγότερο συχνά στα άνω (δάχτυλα, πηχεοκαρπική, αγκώνας).Ο συνηθέστερος μηχανισμός κάκωσης είναι το βίαιο γύρισμα του ποδιού προς τα έσω ή προς τα έξω.
Σε μια ευρύτερη θεώρηση τα διαστρέμματα μπορεί να διακριθούν σε:
1ου βαθμού (Ελαφρά: απλή διάταση θυλάκου–συνδέσμων),
2ου βαθμού (Μέτριας βαρύτητας: μερική ρήξη θυλάκου – συνδέσμων) και
3ου βαθμού (Βαριά: πλήρης ρήξη θυλάκου – συνδέσμων).
Κλινική εικόνα:
Διόγκωση μιας άρθρωσης με ή χωρίς εκχύμωση, τοπικός πόνος, περιορισμός των κινήσεων και δυσχέρεια στην βάδιση αποτελούν τα κλινικά συμπτώματα και σημεία ενός διαστρέμματος.
Η διάγνωση “διάστρεμμα” δεν πρέπει να μπαίνει εύκολα χωρίς ακτινογραφία, διότι ένα κάταγμα στην αντίστοιχη περιοχή είναι δυνατόν να έχει παρόμοιες κλινικές εκδηλώσεις. Πολλές κακώσεις που χαρακτηρίστηκαν ως διαστρέμματα, αποδείχτηκαν αντίστοιχα κατάγματα ύστερα από ακτινολογικό έλεγχο.
Θεραπεία:
Στα 1ου βαθμού (ελαφρά) διαστρέμματα αρκεί η παγοθεραπεία, η εφαρμογή ελαστικού επιδέσμου και ο περιορισμός της βάδισης για μία έως δύο εβδομάδες.
Στα 2ου βαθμού (μέσης βαρύτητας) χρειάζεται ανάρροπη θέση του μέλους, ψυχρά επιθέματα, εφαρμογή ελαστικού ή καλύτερα γύψινου επιδέσμου και περιορισμός της βάδισης για τρεις έως τέσσερις εβδομάδες.
Στα 3ου βαθμού (βαριά διαστρέμματα) ενδέχεται να χρειάζεται και χειρουργική επέμβαση με συρραφή του συνδέσμου και εφαρμογή γύψου για έξι εβδομάδες.
Χειρουργική αποκατάσταση χρειάζεται και όταν υπάρχει αστάθεια της άρθρωσης μετά από επαναλαμβανόμενα διαστρέμματα, στα οποία η επούλωση των συνδέσμων έχει γίνει με τρόπο που εμποδίζει τη σωστή λειτουργία της άρθρωσης.
Παράλληλα με την ακινητοποίηση είναι δυνατόν να χορηγηθούν και αντιφλεγμονώδη φάρμακα που ελαττώνουν το οίδημα και τον πόνο και βοηθούν στην απορρόφηση του αιματώματος. Κάθε οργανισμός βέβαια έχει το δικό του ρυθμό αποκατάστασης, έτσι ώστε ο χρόνος αποκατάστασης να μην είναι απόλυτος.
Η φυσικοθεραπεία συμβάλλει στην ταχύτερη αποκατάσταση του διαστρέμματος. ενώ πολύ σημαντικό ρόλο παίζει και η αποκατάσταση μετά την θεραπεία του διαστρέμματος, έτσι ώστε να αποφευχθεί οποιαδήποτε υποτροπή. Υποτροπές του διαστρέμματος είναι συχνά πολύ επώδυνες και έχουν μακρό χρόνο αποκατάστασης. Έτσι, μπορεί να χρειαστεί κάποια επιστραγαλίδα μέχρι να ισχυροποιηθεί αρκετά ο σύνδεσμος και να επιστρέψει ο ασθενής στις δραστηριότητές του.
Ο ρόλος του ορθοπεδικού στην εκτίμηση ενός διαστρέμματος είναι πολύ σημαντικός, ώστε να αποφευχθεί άσκοπη ταλαιπωρία του ασθενούς και να αντιμετωπιστεί σωστά και αποτελεσματικά ένα διάστρεμμα.